Co może obejmować
W zależności od wskazań ocenia się ostrość, ustawienie i ruchomość oczu, kąt odchylenia oraz stopnie widzenia obuocznego. Nie każda wizyta wymaga każdego możliwego testu. Wynik należy odnieść do zastosowanej metody.
Piśmiennictwo: Ortoptystka — informacja o zawodzie; Opis zawodu ortoptysty.
Badanie bez rozpoznania
Rodzic może zgłosić obserwację, nie znając terminologii. Warto powiedzieć, kiedy oko odchyla się, czy dziecko ma okulary i co zauważono w szkole. Sam opis objawu nie przesądza o diagnozie.
Piśmiennictwo: Ortoptystka — informacja o zawodzie; Opis zawodu ortoptysty.
Przygotowanie
Zabierz korekcję, wcześniejsze wyniki i zalecenia okulistyczne lub ortoptystyczne. Jeżeli dziecko jest już leczone, opisz rzeczywistą realizację planu oraz trudności. Zapytaj wcześniej, czy potrzebna jest dodatkowa konsultacja okulistyczna.
Piśmiennictwo: Ortoptystka — informacja o zawodzie; Opis zawodu ortoptysty.
Współpraca zespołu
Po badaniu poproś o wyjaśnienie celu dalszej opieki, sposobu przekazywania wyników i terminu kontroli. Nie każda stwierdzona trudność oznacza taki sam zestaw ćwiczeń. Rodzaj postępowania musi odpowiadać rozpoznaniu.
Piśmiennictwo: Ortoptystka — informacja o zawodzie; Opis zawodu ortoptysty.
Co oznacza ocena współpracy oczu
Badanie może obejmować ustawienie oczu przy patrzeniu z bliska i z daleka, ruchy, fiksację oraz wybrane funkcje obuoczne. Zakres zależy od pytania klinicznego i możliwości współpracy. Wynik nie jest jednym uniwersalnym „procentem sprawności”.
Próby widzenia przestrzennego, czyli stereopsji, sprawdzają, jak dziecko wykorzystuje różnice obrazów z obu oczu do oceny głębi. Inne zadania pokazują, czy korzysta z obrazów obu oczu, czy pomija część informacji z jednego — to zjawisko nazywa się supresją. Wynik trzeba odnieść do użytego testu, korekcji i zachowania dziecka podczas badania.
Piśmiennictwo: Amblyopia Preferred Practice Pattern.; Opis zawodu ortoptysty; Strabismus; The pattern of visual deficits in amblyopia..
Supresja nie jest diagnozą na podstawie zachowania
Supresja oznacza ograniczenie udziału obrazu z jednego oka w określonych warunkach patrzenia. Nie jest świadomym wyborem dziecka ani dowodem, że oko przestało odbierać światło. Może współwystępować z zezem i niedowidzeniem, ale jej obraz zależy od konkretnej sytuacji.
Nie rozpoznaje się jej przez obserwację wyniku gry, częstsze używanie jednej ręki czy deklarację dziecka, że „widzi normalnie”. Prowadzący dobiera badania i wyjaśnia, które wyniki mają znaczenie dla planu.
Piśmiennictwo: Amblyopia Preferred Practice Pattern.; Opis zawodu ortoptysty; Strabismus; The pattern of visual deficits in amblyopia..
Kiedy ćwiczenie ma określony cel
Jeśli proponowane są ćwiczenia, zapytaj, na którą ocenioną funkcję mają działać, jak będą prowadzone i jak zostanie oceniona odpowiedź. Zadanie może dotyczyć na przykład określonego problemu obuocznego; nie oznacza to automatycznie udowodnionej poprawy ostrości w każdej amblyopii.
Dobry plan pozwala rodzinie odróżnić zalecone ćwiczenie od zwykłej aktywności wspierającej współpracę i czas leczenia. W razie nowego dwojenia lub wyraźnego dyskomfortu potrzebny jest kontakt z prowadzącym.
Piśmiennictwo: Amblyopia Preferred Practice Pattern.; Opis zawodu ortoptysty; Strabismus; The pattern of visual deficits in amblyopia..
Najczęstsze pytania
Czy ortoptystka bada tylko dzieci?
Zakres pracy może obejmować również dorosłych. Wiek przyjmowanych pacjentów trzeba potwierdzić w konkretnej placówce.
Czy badanie gwarantuje zalecenie ćwiczeń?
Nie. Jego celem jest ocena. Dalsze postępowanie wynika z wyniku i wskazań.
Czy prawidłowe wykonanie gry zastępuje badanie ortoptystyczne?
Nie. Gra rejestruje działania w swoim zadaniu, a badanie ocenia określone funkcje w ustalonych warunkach. To różne rodzaje informacji.
Źródła i dalsza lektura
- Ortoptystka — informacja o zawodzie.
- Opis zawodu ortoptysty.
- Oscar A Cruz, Michael X Repka, Amra Hercinovic, Susan A Cotter, Scott R Lambert, Amy K Hutchinson, Derek T Sprunger, Christie L Morse, David K Wallace, American Academy of Ophthalmology Preferred Practice Pattern Pediatric Ophthalmology/Strabismus Panel. Amblyopia Preferred Practice Pattern. · Ophthalmology (2023) · DOI: 10.1016/j.ophtha.2022.11.003.
- Strabismus.
- Suzanne P McKee, Dennis M Levi, J Anthony Movshon. The pattern of visual deficits in amblyopia. · Journal of vision (2003) · DOI: 10.1167/3.5.5.