Twoje konto

Utwórz konto, aby zapisywać ćwiczenia dziecka, przeglądać jego aktywności i przekazywać podsumowania wybranemu specjaliście.

Zez zbieżny

Zez, w którym oko odchyla się w stronę nosa względem wspólnego celu. Przyczyny są różne; nie każdy zez zbieżny ustępuje po okularach.

Inne nazwy

esotropia · ET · ezotropia

Dla rodzica

Oko kieruje się zbyt mocno do nosa

W zezie zbieżnym jedno oko odchyla się do środka względem przedmiotu oglądanego przez drugie. Może dziać się to stale, okresowo, z bliska lub z daleka. Nie chodzi o prawidłowe zbliżanie osi oczu podczas patrzenia na bliski przedmiot, lecz o utratę zgodnego ustawienia na cel.

Podobny wygląd może mieć różne przyczyny. U części dzieci odchylenie wiąże się z nadwzrocznością, czyli wadą „plusową”, i wysiłkiem ustawiania ostrości. U innych pojawia się bardzo wcześnie, towarzyszy ograniczeniu ruchu oka albo rozwija się z innego powodu.

Dlaczego najpierw mierzy się wadę?

Jeżeli ustawienie zależy od wysiłku wyostrzania obrazu, odpowiednie okulary mogą zmniejszyć zez. Nie oznacza to, że każde odchylenie do nosa da się usunąć samymi okularami. Sprawdza się również ruchy oczu, kąt, widzenie każdego oka i ich współpracę.

Niedowidzenie może wymagać dodatkowego leczenia, nawet jeśli okulary dobrze prostują oczy. Z kolei prawidłowa ostrość nie oznacza automatycznie, że ustawienie oczu nie wymaga dalszego postępowania.

Kiedy zgłosić się szybciej?

Nowe odchylenie, szczególnie nagłe lub połączone z dwojeniem, wymaga pilnej oceny. Jeśli pojawiają się także silny ból głowy, zaburzenia równowagi, opadnięcie powieki lub inne nowe objawy, potrzebna jest natychmiastowa pomoc.

Stałego zeza u niemowlęcia również nie należy odkładać do czasu, aż dziecko zacznie czytać. Badanie można dostosować do wieku, bez znajomości liter.

Dla studenta — wersja rozszerzona

Ezotropia jest opisem kierunku

Zez zbieżny oznacza jawną ezodewiację względem wspólnego celu. Należy opisać wiek początku, stałość, naprzemienność, dal i bliż, współbieżność i odpowiedź na korekcję. Nazwa kierunku nie rozpoznaje etiologii.

Postacie obejmują między innymi akomodacyjną, częściowo akomodacyjną, wczesnodziecięcą, sensoryczną i związaną z zaburzeniami ruchomości. Ograniczenie odwodzenia wymaga różnicowania rzeczywistego niedowładu, restrykcji i pozornego ograniczenia przy fiksacji krzyżowej.

Znaczenie refrakcji i motoryki

Refrakcja po cykloplegii pozwala ocenić komponent akomodacyjny. Pomiar w dobranej korekcji pokazuje, jaka część odchylenia pozostaje. Sam zapis nadwzroczności nie dowodzi, że cała ezotropia jest akomodacyjna.

W nowo nabytej postaci potrzebny jest odpowiedni wywiad i ocena pozostałych funkcji. Współbieżny kąt nie daje samodzielnie gwarancji łagodnej przyczyny. O pilności decyduje cały obraz, nie tylko kierunek odchylenia.

Cele czuciowe i motoryczne

Ostrość, supresja, stereopsja i ustawienie mogą zmieniać się niezależnie. Leczenie ambliopii nie jest operacją kąta, a wyrównanie kąta nie jest dowodem usunięcia deficytu rozwojowego. Dalsze postępowanie wymaga precyzyjnego pomiaru i ustalenia, które z tych celów są aktualnie osiągalne.

Powiązane pojęcia

Źródła naukowe

  1. Derek T Sprunger, Scott R Lambert, Amra Hercinovic, Christie L Morse, Michael X Repka, Amy K Hutchinson, Oscar A Cruz, David K Wallace, American Academy of Ophthalmology Preferred Practice Pattern Pediatric Ophthalmology/Strabismus Panel. Esotropia and Exotropia Preferred Practice Pattern®. Ophthalmology (2023), 130(3), P179. DOI: 10.1016/j.ophtha.2022.11.002
  2. AAPOS. Accommodative Esotropia
  3. Najem K, Asuncion RMD, Margolin E. Diplopia. StatPearls / NCBI Bookshelf

Czytaj więcej w portalu