Cyklotropia

Co oznacza skręt oka?

Oko może nie tylko kierować się na boki lub w górę i dół. Może też obracać się wokół osi, wzdłuż której patrzy. Jeśli taki obrót zaburza wzajemne ustawienie obrazów, mówimy o odchyleniu skrętnym, czyli cyklotropii.

Przykład objaśniający: wyobraź sobie dwie fotografie tego samego pokoju, z których jedna jest lekko obrócona. Podobna niezgodność obrazów może utrudniać ich połączenie.

Czy zawsze to widać z zewnątrz?

Nie. Niewielki skręt trudno ocenić bez badania. Dziecko może nie zgłaszać przechylenia obrazu, zwłaszcza jeśli zaburzenie występuje od wczesnego wieku i układ wzrokowy zdążył się do niego przystosować.

Skręt bywa związany z innymi zaburzeniami ruchów i ustawienia oczu. Ocenia się jego przyczynę, towarzyszące odchylenia oraz widzenie. Nie jest to to samo co szybkie, powtarzające się ruchy oczu nazywane oczopląsem.

Nowe przechylenie obrazu lub dwojenie wymaga oceny. Dobór postępowania zależy od tego, co rzeczywiście zmienia położenie obrazów.

Składowa torsyjna ustawienia

Cyklotropia opisuje jawne odchylenie skrętne wokół osi przednio-tylnej. Przy incyklotorsji górny biegun oka obraca się nosowo, a przy ekscyklotorsji skroniowo. Należy wskazać oko i warunki badania zamiast używać niejednoznacznego „w prawo”.

Ocena obiektywna może opierać się na relacji struktur dna oka, a subiektywna na postrzeganym przechyleniu rozdzielonych bodźców. Wyniki nie muszą być identyczne wskutek adaptacji czuciowej. Brak skargi nie wyklucza skrętu anatomicznego.

Związek z pozostałą motoryką

Skręt często ocenia się razem z odchyleniem pionowym, zależnością od kierunku spojrzenia i położeniem głowy. Może pomagać w różnicowaniu zaburzeń mięśni skośnych, dróg przedsionkowych i innych przyczyn. Nie rozpoznaje ich samodzielnie.

Standardowy pryzmat zmienia kierunek położenia obrazu, lecz nie obraca go jak fotografii. Dlatego usunięcie składowej poziomej lub pionowej nie musi usuwać torsyjnego dwojenia. Funkcjonalny wynik trzeba ocenić po korekcji, a nie zakładać z samej neutralizacji kąta.

Termin nie oznacza ruchu oscylacyjnego i nie jest synonimem oczopląsu skrętnego. Utrzymujący się obrót, zmiana podczas patrzenia i powtarzalna oscylacja to odrębne zjawiska wymagające odpowiedniego opisu.