Twoje konto

Utwórz konto, aby zapisywać ćwiczenia dziecka, przeglądać jego aktywności i przekazywać podsumowania wybranemu specjaliście.

Widzenie barwne

Rozróżnianie barw dzięki porównywaniu sygnałów z komórek odbierających światło. Trudność z kolorami nie musi oznaczać słabej ostrości wzroku.

Inne nazwy

color vision

Dla rodzica

Skąd wiemy, jaki kolor ma przedmiot?

Światło odbite od przedmiotu dociera do komórek w siatkówce z tyłu oka. Część tych komórek, nazywana czopkami, odpowiada różnie na światło o różnych długościach fali. Układ wzrokowy porównuje ich sygnały i dzięki temu rozróżniamy barwy.

Dlatego możemy odróżnić dwa klocki o podobnej jasności, ale innym kolorze. Widzenie barwne dostarcza dodatkowej informacji, obok kształtu i jasności przedmiotu.

Dlaczego dziecko może mylić niektóre kolory?

U części osób sposób odbierania kolorów różni się od typowego od urodzenia. Niektóre barwy mogą wyglądać bardzo podobnie. Nie oznacza to zwykle oglądania całego świata wyłącznie w czerni i bieli.

Bywają też nabyte zmiany rozróżniania barw. Dlatego nową trudność trzeba odnieść do innych objawów i stanu oczu. Samo pomylenie nazwy koloru przez małe dziecko nie rozstrzyga jeszcze, jak ten kolor widzi.

Co pokazują kolorowe tablice?

Podczas badania dziecko może rozpoznawać symbole lub śledzić wzór złożony z kolorowych elementów. Zadanie dobiera się do wieku: nie każde wymaga czytania cyfr. Ważne są odpowiednie oświetlenie i zrozumienie polecenia.

Przykład objaśniający: dziecko poprawnie czyta zwykły tekst, lecz nie dostrzega figury na niektórych tablicach. Badanie barw i badanie ostrości sprawdzają inne właściwości.

Dla studenta — wersja rozszerzona

Porównanie odpowiedzi, a nie pojedynczy detektor koloru

Trzy klasy czopków, oznaczane jako S, M i L, różnią się widmową czułością fotopigmentów. Nazwy odnoszą się do krótkich, średnich i długich fal. Zakresy odpowiedzi nakładają się; pojedynczy czopek nie koduje gotowej, jednoznacznej barwy.

Informacja powstaje przez porównywanie pobudzeń różnych klas receptorów i dalsze przetwarzanie w siatkówce oraz drodze wzrokowej. Mechanizmy przeciwstawne porównują między innymi sygnały klas L i M oraz sygnał S z udziałem pozostałych. Percepcja zależy także od otoczenia i warunków oświetlenia.

Typ zaburzenia a jego pochodzenie

Wrodzone zaburzenia widzenia barw mogą dotyczyć odmiennej charakterystyki fotopigmentów lub braku funkcji określonej klasy czopków. W zaburzeniach nabytych przyczyną może być choroba narządu wzroku lub drogi wzrokowej. Sam wzorzec błędów nie powinien zastępować całej diagnostyki.

Nie wolno utożsamiać każdego zaburzenia z całkowitym brakiem postrzegania kolorów. Również rozpoznawanie nazw barw jest innym zadaniem niż rozróżnianie bodźców o określonych właściwościach widmowych.

Jak interpretować badanie dziecka?

Tablice pseudoizochromatyczne wykorzystują figury, które mają być rozróżniane dzięki barwie, przy ograniczeniu innych podpowiedzi. Poszczególne zestawy mają określony cel przesiewowy i nie wykrywają wszystkich zaburzeń równie dobrze. Dokładniejsza klasyfikacja może wymagać innych prób.

Warunki oświetlenia, stan tablic i zdolność do wykonania zadania wpływają na wynik. Odtworzenie tablicy na dowolnym ekranie nie gwarantuje zachowania jej właściwości diagnostycznych. Rozwój języka, ostrość wzroku i samo widzenie barwne trzeba w interpretacji rozdzielić.