Jak oko wybiera miejsce do dokładnego patrzenia?
Siatkówka to światłoczuła warstwa wewnątrz oka. W jej środku znajduje się mały obszar szczególnie dokładnego widzenia. To dołek środkowy. Kiedy patrzymy na drobny szczegół, zwykle ustawiamy oko tak, aby jego obraz padał właśnie tam.
Przy fiksacji ekscentrycznej oko do ustalania celu wykorzystuje miejsce położone poza dołkiem. Może to utrudniać rozpoznawanie szczegółów i wpływać na wynik leczenia niedowidzenia. Dziecko może uważnie wykonywać polecenie, a jego oko nadal korzystać z tego pozaśrodkowego miejsca.
Czy to po prostu inna nazwa zeza?
Nie. Zez dotyczy wzajemnego ustawienia oczu. Fiksacja opisuje, jak dane oko ustala cel. Nieprawidłową fiksację można stwierdzić także u części dzieci z niedowidzeniem bez widocznego zeza.
Pozaśrodkowe patrzenie może również pomagać osobie, której środek siatkówki jest uszkodzony przez chorobę. To inna sytuacja niż rozwijające się niedowidzenie. Dlatego z samej nazwy nie można wywnioskować ani przyczyny, ani właściwego leczenia.
Co ustala badanie?
Ocenia się miejsce i stabilność patrzenia oraz to, czy dziecko potrafi utrzymać cel. Potrzebne jest też sprawdzenie ostrości i budowy oka. Wynik może pomóc dopasować plan oraz zrozumieć, dlaczego poprawa przebiega inaczej niż oczekiwano.
Nie należy na tej podstawie samodzielnie odwracać zasłaniania i zaklejać oka niedowidzącego. Takie postępowanie opisywano w szczególnych metodach, ale wymaga ono właściwej kwalifikacji i nadzoru.