Twoje konto

Utwórz konto, aby zapisywać ćwiczenia dziecka, przeglądać jego aktywności i przekazywać podsumowania wybranemu specjaliście.

Toksyna botulinowa w leczeniu zeza

Wstrzyknięcie leku do wybranego mięśnia oka, czasowo zmniejszające jego działanie. Bywa metodą leczenia określonych zezów; dobór zależy od rozpoznania, a nie od samej wielkości odchylenia.

Inne nazwy

chemodenerwacja · botoks na zeza · botulinum toxin therapy of strabismus · chemodenerwacja mięśnia okoruchowego · BTXA

Dla rodzica

Dlaczego osłabia się wybrany mięsień?

Toksyna botulinowa ogranicza przekazywanie sygnału do mięśnia. Podana w odpowiednie miejsce czasowo zmniejsza jego działanie. Może to pomóc zmienić równowagę ustawienia oczu w wybranym rodzaju zeza.

Nie jest to leczenie każdego odchylenia ani sposób bezpośredniego zwiększenia ostrości słabszego oka. Wybór wymaga dokładnego rozpoznania ruchomości, kąta i funkcji.

Czy efekt znika razem z działaniem leku?

Farmakologiczne osłabienie jest przejściowe. Uzyskane ustawienie może jednak u części osób utrzymywać się dłużej dzięki temu, że oczy mogą łatwiej utrzymywać nowe ustawienie i wspólnie korzystać z obrazów. Nie jest to gwarancja trwałej poprawy.

Niekiedy potrzebne są kolejne podania lub inna metoda. Korzyść i plan zależą od konkretnej sytuacji, a nie tylko od nazwy substancji.

Jakie pytania warto zadać?

Dlaczego proponuje się tę metodę zamiast lub obok zabiegu, jaki wynik ma być osiągnięty i po jakim czasie będzie oceniany? Ważne są też możliwe przejściowe opadnięcie powieki, nowe odchylenie, dwojenie i inne ryzyka właściwe procedurze.

Badania porównujące z operacją nie dają jednej odpowiedzi dla wszystkich rodzajów zeza. Nadal może być potrzebne leczenie wady lub niedowidzenia. Poprawa ustawienia i poprawa widzenia nie są automatycznie tym samym rezultatem.

Dla studenta — wersja rozszerzona

Blokada nerwowo-mięśniowa i dalsza równowaga

Toksyna botulinowa typu A ogranicza presynaptyczne uwalnianie acetylocholiny w złączu nerwowo-mięśniowym. Czasowe osłabienie może zmienić ustawienie, a późniejszy efekt zależy od układu motorycznego i sensorycznego. Nie należy utożsamiać czasu blokady z pełnym czasem korzyści klinicznej.

Wybór mięśnia i wskazania wymaga rozpoznania. Dane dla nieporażennego, nierestrykcyjnego zeza poziomego nie są automatycznie danymi dla każdego odchylenia pionowego lub mechanicznego.

Różnice między syntezami

Ocena AAO z 2021 roku obejmowała badania porównawcze i serie z różnym poziomem dowodów. Wskazywała na użyteczność motoryczną, ale ograniczoną pewność porównań sensorycznych i możliwość wielokrotnych podań.

Cochrane z 2023 roku obejmował cztery RCT o łącznej liczbie 242 uczestników. Dowody niskiej pewności sugerowały większą szansę określonej korekcji po chirurgii. Różne populacje i definicje sukcesu ograniczają ogólny ranking.

Punkty końcowe i ryzyko

Kąt, pozycja głowy, dwojenie i widzenie obuoczne wymagają odrębnej oceny. Przejściowa ptoza, pionowe odchylenie, nadkorekcja lub konieczność dalszej interwencji należą do istotnych zdarzeń, nawet jeśli ostatecznie ustępują.

Nie wolno wyprowadzać z braku istotnej różnicy w części badań pewnej równoważności. Kwalifikacja i zakres użycia muszą odpowiadać konkretnej sytuacji oraz właściwym zasadom stosowania produktu.

Powiązane pojęcia

Źródła naukowe

  1. Gil Binenbaum, Melinda Y Chang, Gena Heidary, David G Morrison, Rupal H Trivedi, Jennifer A Galvin, Stacy L Pineles. Botulinum Toxin Injection for the Treatment of Strabismus: A Report by the American Academy of Ophthalmology. Ophthalmology (2021), 128(12), 1766. DOI: 10.1016/j.ophtha.2021.05.009
  2. Angeles R Bort-Martí, Fiona J Rowe, Laura Ruiz Sifre, Sueko M Ng, Sylvia Bort-Martí, Vicente Ruiz Garcia. Botulinum toxin for the treatment of strabismus. The Cochrane database of systematic reviews (2023), 3(3), CD006499. DOI: 10.1002/14651858.CD006499.pub5
  3. Lauren Mehner; Sueko M Ng; Jasleen Singh. Interventions for infantile esotropia. The Cochrane database of systematic reviews (2023).

Czytaj więcej w portalu