Twoje konto

Utwórz konto, aby zapisywać ćwiczenia dziecka, przeglądać jego aktywności i przekazywać podsumowania wybranemu specjaliście.

Ambliopia toksyczna

Historyczna nazwa niektórych uszkodzeń nerwu wzrokowego przez substancje toksyczne lub niedobory. To inny mechanizm niż rozwojowe niedowidzenie związane z zezem czy wadą wzroku.

Inne nazwy

tytoniowo-alkoholowa · żywieniowa · tobacco-alcohol / toxic / nutritional amblyopia · ambliopia tytoniowo-alkoholowa · tobacco-alcohol · toxic · nutritional amblyopia · nutritional optic neuropathy

Dla rodzica

Dlaczego w nazwie jest „ambliopia”, skoro przyczyna jest inna?

W starszych opisach „ambliopią toksyczną” nazywano niektóre zaburzenia widzenia spowodowane szkodliwym wpływem substancji na nerw wzrokowy. Podobny obraz mogą wywoływać określone niedobory żywieniowe.

Nie jest to ten sam mechanizm co niedowidzenie rozwijające się u dziecka z zezem lub różną wadą oczu. Tutaj problem dotyczy uszkodzenia przekazywania informacji z oka do mózgu. Plaster i zwykłe gry wzrokowe nie usuwają takiej przyczyny.

Jakie zmiany mogą zwracać uwagę?

Może pogarszać się widzenie szczegółów, rozpoznawanie kolorów i środkowa część obrazu. Często problem dotyczy obojga oczu. Przebieg zależy jednak od substancji i sytuacji; nie każde zatrucie rozwija się powoli.

Jeśli podejrzewasz kontakt dziecka z trucizną, potrzebna jest natychmiastowa pomoc medyczna. Nie czekaj na pogorszenie widzenia. Przy nowych objawach w trakcie leczenia poinformuj pilnie lekarza o wszystkich przyjmowanych preparatach. Nie zmieniaj samodzielnie ważnego leczenia ani nie próbuj go zastępować suplementami.

Dlaczego potrzebny jest dokładny wywiad?

Znaczenie mają leki, możliwe narażenie na substancje chemiczne, sposób odżywiania i inne choroby. Badania pomagają ustalić, czy przyczyna rzeczywiście jest toksyczna lub niedoborowa, czy inna.

Usunięcie przyczyny i właściwe leczenie mogą być pilne. Rokowanie zależy między innymi od rodzaju uszkodzenia i czasu działania czynnika.

Dla studenta — wersja rozszerzona

Neuropatia toksyczna lub niedoborowa

Współczesny opis powinien wskazywać neuropatię nerwu wzrokowego, a nie sugerować pierwotną ambliopię rozwojową. Typowy obraz wielu przewlekłych neuropatii obejmuje obustronne, względnie symetryczne pogorszenie, dyschromatopsję i mroczki centralne lub centrocekalne.

Wczesny wygląd tarczy może być mało charakterystyczny. Później bywa widoczne skroniowe zblednięcie związane z zajęciem włókien pęczka plamkowo-tarczowego. Brak względnego dośrodkowego defektu źrenicznego przy symetrii nie wyklucza obustronnej neuropatii. Przy asymetrii taki defekt może wystąpić.

Mechanizm zależy od czynnika

Do możliwych przyczyn należą określone leki i toksyny oraz niedobory. Związek czasowy sam nie rozstrzyga przyczynowości. Potrzebne są szczegółowy wywiad, ocena dawek i narażenia oraz różnicowanie innych neuropatii, w tym dziedzicznych.

Przewlekły typowy przebieg nie opisuje każdej ekspozycji. Zatrucie metanolem jest ostrą sytuacją ogólnoustrojową i okulistyczną. Nie może być przedstawiane jako stan do obserwowania po domowym teście barw.

Dlaczego trafne nazewnictwo ma znaczenie?

Przypisanie takiego deficytu niedowidzeniu rozwojowemu mogłoby opóźnić usunięcie czynnika. Postępowanie dotyczy przyczyny i wymaga koordynacji medycznej; odstawienie niektórych leków niesie własne ryzyko i nie powinno być samodzielnym zaleceniem portalu.

Badanie pola centralnego, barw, ostrości, struktur i pozostałych funkcji pomaga udokumentować charakter uszkodzenia. Brak uchwytnej zmiany w jednym badaniu obrazowym nie wystarcza do wykluczenia wczesnej neuropatii.

Źródła naukowe

  1. Edward Margolin, Kyle Blair, Ari Shemesh. Toxic and Nutritional Optic Neuropathy StatPearls (2023).
  2. Andrzej Grzybowski, Magdalena Zülsdorff, Helmut Wilhelm, Felix Tonagel. Toxic optic neuropathies: an updated review. Acta ophthalmologica (2015), 93(5), 402. DOI: 10.1111/aos.12515
  3. Andrzej Grzybowski, Piotr Brona. Nutritional optic neuropathy instead of tobacco-alcohol amblyopia. Canadian journal of ophthalmology. Journal canadien d'ophtalmologie (2017), 52(5), 533. DOI: 10.1016/j.jcjo.2017.02.016
  4. Anat Kesler, Pazit Pianka. Toxic optic neuropathy. Current neurology and neuroscience reports (2003), 3(5), 410. DOI: 10.1007/s11910-003-0024-y

Czytaj więcej w portalu